Hayvanlarla ilgili batıl inanışlar

Hayvanlarla ilgili batıl inanışlar

Turgay İPEK/ ERZURUM, (DHA)

Atarük Üniversitesi Kazım Karabekir Eğitim Fakültesi (KKEF) Türkçe Eğitimi Bölümü öğretim üyelerinden Yrd. Doç. Dr. Lütfi Sezen, kuşların ötmesi ve hayvanların uluması üzerine olan batıl inanışları derledi. Buna göre, akşam ve yatsı ezanı arasında köpek ulursa o civarda biri ölür. Gece vakitsiz horoz öterse savaş çıkar. Tavşan, tilki ve kara kedi yolu keserse, uğursuzluk getirir. Bir yere giderken yılan görülürse, uğurlu sayılır.

Halk Bilimi Uzmanı Yrd. Doç. Dr. Lütfi Sezen, evcil, yabani hayvanların ötüşü, uluma, kişneme, böğürmeleri ile alışılmışın dışındaki davranışları, yaklaşan bir ölümün ön belirtileri veya işareti olarak yorumlandığını söyledi. Bu tür hayvanlar içerisinde köpek, kedi, at, koyun, keçi, inek, horoz, tavuk, kaz, tilki, kurt, çakal, yarasa, yılan, baykuş, karga ve leyleğin sayılabileceğini vurgulayan Yrd. Doç. Dr. Sezen, bunların içerisinde özellikle köpek ve baykuşla ilgili inanışların çok yaygın olduğunu belirtti.

Yrd. Doç. Dr. Sezen, “Evcil, sadık ve sezi yeteneği çok gelişmiş olan köpeğin sadece uluması değil, uluma biçimi, zamanı ve yeri de yaklaşan bir ölümü haber verdiğine inanılmaktadır. Köpeğin bu türden ulumasını önlemek için de köpek kovalanır, taşlanır, önüne ekmek doğranır, ‘başını ye’ denir. Baykuşda sesinin ve yüzünün sevimsizliği, yıkıntılarda ve terkedilmiş yerlerde yuva yapması bir ölüm kuşu olarak bilinmesinin temelinde yatan nedenlerdendir. Baykuşun da tıpkı köpek gibi salt ötmesi ile değil, aynı zamanda ötüş biçimi, ötme zamanı, konduğu ve öttüğü yerle de ölüm habercisi olduğuna inanılmaktadır” dedi.

Yrd. Doç. Dr. Sezen, kuş ve hayvanlarla ilgili yanlış inanışlardan bazılarını şöyle sıraladı:

“Akşam ve yatsı ezanı arasında köpek ulursa o civarda biri ölür. Gece vakitsiz horoz öterse savaş çıkar. Tavşan, tilki ve kara kedi yolu keserse, uğursuzluk gelir. Bir yere giderken yılan görülürse uğura işarettir. Kara karga kimin evinde öterse, o haneden cenaze çıkar. Baykuş kimin evinde öterse o haneden cenaze çıkar. Baykuş kimin evinde öterse o haneye ya bela gelir, ya da ölüm. Ala karga kimin evinde öterse o eve müjde gelir. Kurbağalar sesini yükseltirse yağmur yağar.”